Uitspraakdatum

02-11-2026

ECLI

ECLI:NL:TADRSGR:2026:256

Zaaknummer

26-239/DH/RO

Inhoudsindicatie

Raadsbeslissing. Klacht over de eigen advocaat. Klager verwijt de advocaat dat hij klager is gaan dwingen om (onredelijke) algemene voorwaarden te accepteren en dat hij klager onder (ongeoorloofde) druk heeft gezet om deze te accepteren. Het stond verweerder echter vrij de contractvoorwaarden voor te leggen. Van enige druk of dwang blijkt niet. Klager had de keuze om de voorwaarden al dan niet te accepteren. Verweerder mocht zich onttrekken en heeft dat op zorgvuldige wijze gedaan. Verweerders opvolgende correspondentie was geen sabotage of anderszins verwarrend. In de gegeven omstandigheden is het niet tuchtrechtelijk verwijtbaar dat verweerder niet op de formele klacht van klager heeft gereageerd. Klacht in alle onderdelen ongegrond.

Uitspraak

Beslissing van de Raad van Discipline in het ressort Den Haag van 2 november 2026 in de zaak 26-239/DH/RO naar aanleiding van de klacht van:

klager 

over

verweerder 

1    VERLOOP VAN DE PROCEDURE 1.1    Op 17 november 2025 heeft klager bij de deken van de Orde van Advocaten in het arrondissement Rotterdam (hierna: de deken) een klacht ingediend over verweerder. 1.2    Op 23 maart 2026 heeft de raad het klachtdossier met kenmerk R 2026/022 van de deken ontvangen.  1.3    De klacht is behandeld op de zitting van de raad van 21 september 2026. Daarbij waren klager en verweerder aanwezig. Van de behandeling is proces-verbaal opgemaakt. 1.4    De raad heeft kennisgenomen van het in 1.2 genoemde klachtdossier en van de op de inventarislijst genoemde bijlagen 1 tot en met 25. Ook heeft de raad kennisgenomen van de e-mails (met bijlagen) van klager van 22 maart 2026 en 6 september 2026.  1.5    Op 24 maart 2026 is, namens de behandelend voorzitter mr. S.M. Krans, door de griffie gereageerd op de e-mail van klager van 22 maart 2026. Op 24 maart 2026 heeft klager mr. Krans gewraakt. Bij beslissing van 9 april 2026 is het wrakingsverzoek door de wrakingskamer kennelijk ongegrond verklaard (zie ECLI:NL:TADRAMS:2026:77) en is de klachtzaak hervat.

2    FEITEN 2.1    Voor de beoordeling van de klacht gaat de raad, gelet op het klachtdossier en de op de zitting afgelegde verklaringen, uit van de volgende feiten. 2.2    Klager is in een arbeidsrechtelijk geschil verwikkeld (geweest) met zijn (voormalig) werkgever. De kantonrechter van de rechtbank heeft op 5 juni 2025 een beschikking gewezen. Klager heeft op 4 september 2025 zelf een beroepschrift ingediend bij het gerechtshof. Het gerechtshof heeft klager erop gewezen dat het beroepschrift alleen kan worden ingediend door een advocaat en heeft klager hiervoor een termijn gesteld tot 4 november 2025. 2.3    Op 16 oktober 2025 heeft klager diverse advocaten benaderd voor bijstand, waaronder verweerder. Verweerder heeft op 17 oktober 2025 aan klager laten weten dat hij bereid is om de zaak te bespreken als klager geen advocaat in de buurt kan vinden. Op 20 oktober 2025 heeft klager aan verweerder laten weten dat hij geen advocaat heeft kunnen vinden en dat hij een afspraak wil maken. Op 22 oktober 2025 hebben klager en verweerder de zaak tijdens een Teamsmeeting besproken.  2.4    Op 30 oktober 2025 heeft verweerder zich namens klager gesteld bij het gerechtshof en verzocht om uitstel voor het indienen van het beroepschrift. Diezelfde dag heeft verweerder namens klager een toevoeging aangevraagd bij de Raad voor Rechtsbijstand.  2.5    Op 3 november 2025 heeft verweerder bericht ontvangen dat de toevoegingsaanvraag is afgewezen. Verweerder heeft deze afwijzing dezelfde dag per e-mail aan klager bevestigd en daarbij aangegeven dat hij zijn werkzaamheden zal verrichten tegen zijn gebruikelijke uurtarief van € 290,-- exclusief btw. Ook is afgesproken dat klager een voorschot van € 500,- zou betalen. Klager heeft dit voorschot op 5 november 2025 betaald. 2.6    Op 3 november 2025 heeft het gerechtshof aan verweerder bericht dat geen uitstel wordt verleend en dat het beroepschrift uiterlijk op 4 november 2025 moet worden ingediend. Verweerder heeft dit aan klager laten weten.  2.7    Op 3 november 2025 om 19.47 uur heeft klager in een e-mail aan verweerder onder meer bevestigd dat is afgesproken dat klager een voorschot van € 500,- zal betalen, dat het beroepschrift tijdig zal worden ingediend en dat ‘het kort-geding-dossier (loonvordering) en het productieboek’ gezamenlijk met het beroepschrift zullen worden meegezonden.  2.8    Op 3 november 2025 om 21.44 uur heeft verweerder een concept beroepschrift (zonder producties) aan klager gestuurd. Klager heeft daarop in een aantal e-mails gereageerd.  2.9    Op 4 november 2025 heeft verweerder (tijdig) het definitieve beroepschrift ingediend bij het gerechtshof. Verweerder heeft klager diezelfde dag het ingediende verzoekschrift toegestuurd en daarbij vermeld dat hij (vrijwel) al klagers opmerkingen heeft verwerkt. 2.10    Op 6 november 2025 om 11:56 uur heeft verweerders secretaresse een brief (opdrachtbevestiging) en de algemene voorwaarden van verweerders kantoor aan klager gestuurd. In de opdrachtbevestiging is onder meer verweerders uurtarief (€ 290,- exclusief btw) vermeld en is vermeld dat iedere maand een tussentijdse declaratie wordt verzonden. In de opdrachtbevestiging is vermeld dat de algemene voorwaarden op deze opdracht van toepassing worden verklaard.  2.11    In reactie daarop heeft klager diezelfde dag om 12:35 uur aan verweerder onder meer geschreven: “U bent al aan het werk gegaan voordat u mij uw Algemene Voorwaarden toestuurde. U zult begrijpen dat ik voorwaarden die ik achteraf ontvang, en die zo nadelig en eenzijdig zijn, redelijkerwijs niet kan accepteren. Mijn bezwaar is dat deze voorwaarden de kosten onvoorspelbaar maken en alle risico's eenzijdig bij mij als cliënt leggen. Dat is voor mij geen basis voor een goede samenwerking. (…) Ik zal deze zaak voortzetten en hecht aan een duidelijke, voorspelbare en eerlijke samenwerking. Dat betekent voor mij dat we werken op basis van de volgende afspraken:  1.    Het uurtarief van € 290,-- (excl. BTW) staat vast voor de duur van deze procedure.  2.    Om de kosten beheersbaar te houden, verwacht ik een proactieve waarschuwing van u zodra de kosten in een maand de € 1.000,- dreigen te overschrijden.  3.    U neemt geen beslissingen die mij binden (zoals in Artikel 20) zonder mijn expliciete, voorafgaande goedkeuring.  4.    De bovengenoemde problematische artikelen (8, 9, 14, 15, 17, 20, 21 en 27) maken geen deel uit van onze overeenkomst. Voor zaken als klachten en aansprakelijkheid gelden de redelijke, wettelijke termijnen.  (…) Graag ontvang ik uw bevestiging dat wij op basis van deze duidelijke afspraken de samenwerking kunnen voortzetten.” 2.12    Op 6 november 2025 om 16:23 uur heeft verweerder aan klager laten weten dat hij niet akkoord gaat met de door klager voorgestelde afspraken en dat de algemene voorwaarden van het kantoor onverkort en volledig van toepassing blijven. Verweerder heeft daarbij geschreven dat als dit betekent dat klager de samenwerking met verweerder niet wil voortzetten, klager een andere advocaat zal moeten zoeken. Verweerder heeft daaraan toegevoegd dat hij zijn werkzaamheden niet direct zal neerleggen, maar zal blijven voortzetten totdat klager een andere advocaat heeft gevonden en dat in deze periode de algemene voorwaarden geheel van toepassing blijven.  2.13    Klager heeft diezelfde dag om 16:34 uur gereageerd en aan verweerder onder meer geschreven: “Laat ik volstrekt duidelijk zijn: ABSOLUUT NIET. Uw standpunt dat uw Algemene Voorwaarden "onverkort en volledig van toepassing zijn en blijven" is feitelijk en juridisch onjuist. U kunt geen voorwaarden eenzijdig en met terugwerkende kracht opleggen. Ze zijn mij pas op 6 november ter hand gesteld, nádat u de werkzaamheden (beroepschrift d.d. 4 november) al had aangevangen. Ze zijn daarmee nooit onderdeel geworden van onze overeenkomst. (…) Ik ga en zal niet gedwongen worden om oneerlijke afspraken te accepteren.  Uw ultimatum om 'een andere advocaat te zoeken' wijs ik van de hand. Ik heb een overeenkomst met u. Uw mededeling dat u de werkzaamheden onder diezelfde voorwaarden voortzet, is dan ook onacceptabel. U heeft een zorgplicht, maar die geldt op basis van de enige afspraak die wij hebben: uw uurtarief van € 290,- en het betaalde voorschot. Als u weigert de zaak voort te zetten op basis van de gemaakte tariefafspraak, of als u mijn zaak op welke wijze dan ook saboteert, zal ik niet naar een geschillencommissie gaan. Ik zal dan direct een klacht indienen bij de Deken van de Orde van Advocaten en u persoonlijk aansprakelijk stellen voor alle schade die hieruit voortvloeit.” 2.14    Diezelfde dag om 16:46 uur heeft verweerder aan klager geschreven:  “Het is niet juist dat ik mijn Algemene Voorwaarden achteraf c.q. met terugwerkende kracht van toepassing verklaar. Mijn brief van heden is de formele opdrachtbevestiging. De Algemene Voorwaarden zijn in ieder geval vanaf vandaag van toepassing. Ter toelichting nog het volgende. Ik ben voorafgaand aan mijn opdrachtbevestiging al voor u aan het werk gegaan vanwege de dringende spoed in deze zaak. Zeker omdat geen andere advocaat bereid bleek u bij te staan, zelfs niet nadat u de deken heeft ingeschakeld. Vergeet niet dat dit nodig was vanwege een voor u fatale termijn. Het maken van concrete en volledige afspraken is daarom later aan de orde gekomen. We hebben alleen een afspraak gemaakt over de kosten van mijn werkzaamheden.  Uw reactie verbaast mij dan ook zeer en stelt mij enigszins teleur. Bij mij roept dit twijfel op het tussen ons vereiste vertrouwen nog aanwezig is. Mocht u zich daadwerkelijk tot de deken wenden, dan is er voor mij onvoldoende vertrouwen om met deze zaak door te gaan.” 2.15    Diezelfde dag om 17:19 uur heeft klager aan verweerder onder meer geschreven:  “U schrijft zelf: "We hebben alleen een afspraak gemaakt over de kosten van mijn werkzaamheden." Precies. Op basis van een tariefafspraak en het betaalde voorschot bent u aan het werk gegaan.  Dat u nu, op 6 november, die bestaande overeenkomst eenzijdig probeert uit te breiden met uw complete Algemene Voorwaarden, is dan ook niet acceptabel. (…) Nogmaals, voor alle duidelijkheid:  1.    Ik heb u niet ontslagen. Ik houd mij aan de afspraak. Ik ben niet onredelijk over betaling; ik probeer ruimte te maken om u te betalen voor gemaakte uren. Maar een 'woekercontract' kunt u vergeten. Ik ga niet akkoord met deze onredelijkheid. 2.    U probeert nu, achteraf, eenzijdig voorwaarden op te leggen. Ik ga daar niet mee akkoord. Ten overvloede: uw volledige algemene voorwaarden zijn niet van toepassing. Niet met terugwerkende kracht, en nu u zich zo opstelt, in geen enkele situatie.  3.    Als u op basis hiervan het vertrouwen opzegt, is dat uw keuze en uw verantwoordelijkheid. Ik eis per direct volledige transparantie.  Laat er geen misverstand over bestaan: ik heb u geen blanco cheque gegeven. Dat betekent:  1.    U stuurt mij onmiddellijk de specificatie van alle uren die u tot nu toe heeft geschreven. 2.    Alle correspondentie in mijn zaak, ook met het Hof en met de wederpartij, wordt vanaf nu onverwijld en in kopie aan mij verstuurd.  Ik verwacht dat u de zaak voortzet. Het enige waar wij over gesproken hebben is het tarief, wat ik al hoog vond. U gooit daar nu ook nog 21% BTW bovenop, terwijl ik in de veronderstelling was dat € 290,- inclusief was. Gezien uw huidige opstelling ga ik niet zomaar akkoord met deze extra kosten bovenop het tarief.” 2.16    Op 6 november 2025 om 17:38 uur heeft verweerder aan klager onder meer geschreven: “We hebben slechts een afspraak gemaakt over de kosten verbonden aan mijn werkzaamheden. Over alle andere aspecten van onze samenwerking hebben wij, in ieder geval tot mij opdrachtbevestiging van vandaag, geen afspraken gemaakt. Die moeten nog worden gemaakt en daarbij verklaar ik mijn Algemene Voorwaarden volledig van toepassing. Deze voorwaarden leg ik u niet dwingend op, het staat u vrij de voorwaarden niet te accepteren en een andere advocaat in te schakelen.  In deze zaak heb ik alle correspondentie, zoals ik dat in al mijn zaken doe, direct in kopie aan u gezonden.  Ten aanzien van mijn uurtarief wijs ik u op mijn e-mail van 3 november jl. om 10.43 uur. In die e-mail is duidelijk aangegeven dat mijn uurtarief € 290,00 exclusief B.T.W. bedraagt.” 2.17    Op 6 november 2025 om 17:52 uur heeft klager in een e-mail aan verweerder zijn standpunt herhaald dat hij niet akkoord gaat met de algemene voorwaarden, dat hij een overeenkomst met verweerder heeft en dat klager geen andere advocaat zoekt. Klager heeft daarbij geschreven dat hij per omgaande de urenspecificatie verwacht. 2.18    Op 6 november 2025 om 19:48 uur heeft klager een ‘formele klacht kantoorklachtenregeling’ ingediend bij verweerder. De klacht ziet op 1) schending informatieplicht algemene voorwaarden, 2) poging tot opleggen onredelijk bezwarende bedingen, 3) misleidende tariefstelling en 4) ongeoorloofde druk en tuchtrechtelijk verwijtbaar handelen. Klager schrijft daarbij verder: “Ik dien deze klacht puur formeel in om mijn juridische positie onweerlegbaar vast te leggen. (…) Het doorlopen van deze interne procedure is daarom een noodzakelijke formaliteit alvorens ik mij tot de deken kan wenden. (…) Zoals reeds aangegeven in mijn e-mail van 6 november (17:52 uur), heb ik u niet ontslagen en zoek ik geen andere advocaat. Ik houd mij aan de oorspronkelijke overeenkomst.  Ik verzoek u dan ook niet om een 'oplossing', maar stel hierbij formeel de volgende punten vast en eis de hieruit voortvloeiende rectificaties:  1.    De Algemene Voorwaarden (toegezonden 6 november 2025) zijn niet van toepassing op onze overeenkomst.  2.    De overeenkomst bestaat uitsluitend uit het verrichten van diensten tegen € 290,-, welk tarief (conform Art. 6:193c BW en jurisprudentie) inclusief 21% BTW wordt geacht.  3.    Het door u gestelde ultimatum en de gecreëerde vertrouwensbreuk worden verworpen als ongeoorloofde druk.  4.    U dient mij per omgaande de gevraagde urenspecificatie te verstrekken, conform uw zorgplicht.  Ik verwacht van u, in uw rol als klachtenfunctionaris, een formele, schriftelijke reactie op deze klacht binnen de reglementaire termijn (doorgaans vier weken). Indien deze reactie uitblijft, of de klacht afwijst, beschouw ik de interne kantoorklachtenprocedure als mislukt en zal ik mij tot de Deken van de Orde van Advocaten wenden.” 2.19    Bij brief van 17 november 2025 (per e-mail verstuurd om 13:25 uur) heeft verweerder aan klager onder meer geschreven:  “Van het Gerechtshof te Den Haag heb ik bericht gekregen dat het beroepschrift, en daarmee uw zaak, in behandeling is genomen. Op 5 december 2025 dienen partijen verhinderdata aan het Gerechtshof door te geven in verband met het plannen van een zitting. Dat zal ik echter niet voor u doen. Na overleg met het bureau van de Deken van de Orde van Advocaten te Rotterdam heb ik besloten mij aan de verdere behandeling van de zaak te onttrekken. (…) Op uw laatste e-mail van 6 november 2025 heb ik tot heden niet gereageerd. Ik heb met mijn reactie gewacht totdat het Gerechtshof bevestigde, dat uw zaak in behandeling is genomen. De inhoud van uw e-mail van 6 november 2025, en van eerdere e-mails, maakt dat voor mij een samenwerking tussen ons niet meer mogelijk is. (…) Ik heb het Gerechtshof vandaag dan ook laten weten dat ik mij aan de zaak onttrek. Een afschrift van het betreffende bericht treft u bijgaand aan. Zodra het Gerechtshof mij bevestigd heeft dat ik in deze zaak niet langer u advocaat ben, zal ik u mijn einddeclaratie doen toekomen. Voor de goede orde, en wellicht ten overvloede, wijs ik u erop dat u een andere advocaat dient te vinden die namens u de lopende procedure bij het gerechtshof voortzet.”  Als bijlage bij de brief is gevoegd het V2-formulier (onttrekking) dat verweerder heeft ingediend bij het gerechtshof. 2.20    Op 17 november 2025 om 15:28 uur heeft klager aan verweerder onder meer geschreven:  “Ik herinner u aan mijn e-mails van 6 november 2025 (o.a. 17:19 uur en 17:52 uur), waarin ik u per omgaande heb verzocht om een volledige specificatie van uw uren te verstrekken. U heeft dit tot op heden nagelaten en bent daarmee in gebreke.  Dat u in uw brief van 17 november wel dreigt met een 'einddeclaratie', terwijl u weigert de onderliggende specificatie te verstrekken, is veelzeggend. Uw dreigementen met declaraties waarvoor u de onderbouwing weigert te leveren, hebben geen enkele juridische waarde en beschouw ik als ongeoorloofd pressiemiddel.” 2.21    Op 20 november 2025 om 10:39 uur heeft verweerder de gevraagde urenspecificatie aan klager gestuurd. Verweerder schrijft dat klager steeds van alle gevoerde correspondentie afschriften heeft ontvangen, met uitzondering van de e-mail correspondentie met de advocaat van de werkgever. Verweerder geeft aan deze in een aparte e-mail toe te zenden. Verweerder heeft klager erop gewezen dat hij volgens het roljournaal van het gerechtshof op 1 december dient door te geven wie zijn nieuwe procesvertegenwoordiger is en dat deze procesvertegenwoordiger op 5 december verhinderdata dient door te geven.  2.22    Op 20 november 2025 om 10:43 uur heeft verweerder een e-mail van de advocaat van de wederpartij van klager doorgestuurd aan klager.  2.23    Op 20 november 2025 om 14:01 uur heeft klager bij verweerder het volledige dossier, correspondentie met gerechtshof en wederpartij, rolberichten en roljournaal opgevraagd.  2.24    Verweerder heeft diezelfde dag om 14:31 uur laten weten dat het V2-formulier niet via een e-mail aan het gerechtshof is verzonden, maar dat dit een webformulier is dat wordt ingevuld en ingediend bij de rechtspraak, zodat er geen begeleidende e-mail is.   2.25    Op 20 november 2025 om 15:21 uur heeft klager aan verweerder laten weten dat hij het volledige dossier heeft opgevraagd en dat hij dit nog niet heeft ontvangen. Klager schrijft dat hij de exacte stukken en bijlagen van het beroepschrift en de bijbehorende verzendberichten wil zien.  2.26    Op 20 november 2025 om 15:22 uur heeft klager verweerder in gebreke gesteld en aansprakelijk gesteld.  2.27    Op 25 november 2025 om 17:56 uur heeft klager aan verweerder onder meer geschreven:  “U heeft op 17 november een onttrekkingsbericht naar het Gerechtshof gestuurd. U doet het voorkomen alsof uw vertrek en de daaraan gekoppelde termijnen voldongen feiten zijn. Tegelijkertijd stuurt u mij nadien nog berichten over wat u in het roljournaal ziet, wat de situatie alleen maar verwarrender maakt.  Het Hof heeft tot op heden niet bevestigd dat uw eenzijdige lezing van de situatie wordt overgenomen. Daarnaast heeft u de berichten gezien die ik rechtstreeks aan het Hof heb gericht (waarvan u een kopie heeft ontvangen). U bent dus volledig op de hoogte van mijn standpunt: ik accepteer uw onttrekking niet vanwege het ontijdige moment, en ik heb het Hof verzocht om maatregelen vanwege de door u gecreëerde overmachtssituatie. (…) Ik stuur u dit bericht om u, ondanks dat het vertrouwen door uw handelen onherstelbaar is beschadigd, te wijzen op uw schadebeperkingsplicht. Uw eenzijdige onttrekking ontslaat u namelijk niet van de zorgplicht om procedurele ongelukken te voorkomen.  U dient enkel en alleen de termijn veilig te stellen met betrekking tot de verhinderdata/het plannen van de zitting, zodat de zaak niet strandt. Dit is de enige handeling die nu noodzakelijk is om mijn procedurele belangen te borgen.” 2.28    Verweerder heeft diezelfde dag om 18:08 uur gereageerd en aan klager onder meer geschreven: “Dat ik mij aan de behandeling van uw zaak heb onttrokken is een voldongen feit. Het is een eenzijdige handeling waartoe ik bevoegd ben. Dat u het onttrekken niet accepteert, heeft geen enkel juridisch gevolg. Ik ben dus niet meer uw advocaat. Nogmaals raad ik u aan zo spoedig mogelijk een andere advocaat te zoeken. Het is aan u om procedurele gevolgen te voorkomen.  De onttrekking is door het gerechtshof verwerkt. Uitsluitend en alleen om u te informeren, heb ik u dat laten weten.” 2.29    Klager heeft daarop om 18:38 uur gereageerd en aan verweerder onder meer geschreven dat hij zich niet herkent in verweerders lezing van de feiten en dat hij geen nieuwe advocaat gaat zoeken, omdat dit onmogelijk is.  2.30    Op 4 december 2025 heeft verweerder een factuur aan klager gestuurd voor werkzaamheden in de periode van 16 oktober 2025 t/m 4 november 2025. De factuur is voorzien van een urenspecificatie.  2.31    Klager heeft diezelfde dag laten weten dat hij de factuur betwist en niet zal betalen. Klager heeft vervolgens ook verzocht om terugbetaling van het door hem betaalde voorschot. 2.32    Op 11 december 2025 heeft een medewerker van het gerechtshof aan klager en de advocaat van de werkgever bericht dat klager de mondelinge behandeling zonder advocaat kan bijwonen en dat hij zelf het woord kan voeren. Ook is vermeld dat de op 4 december 2025 door klager toegezonden bijlagen zullen worden toegevoegd aan het dossier. 2.33    Bij beschikking van 19 mei 2026 heeft het gerechtshof de beschikking van de kantonrechter van 5 juni 2025 bekrachtigd en klager veroordeeld in de kosten van de procedure in hoger beroep. De beschikking maakt onderdeel uit van het klachtdossier. 

3    KLACHT 3.1    De klacht houdt, zakelijk weergegeven, in dat verweerder tuchtrechtelijk verwijtbaar heeft gehandeld als bedoeld in artikel 46 Advocatenwet. Klager verwijt verweerder het volgende:  a)    Verweerder is, nadat hij de opdracht had aanvaard (op basis van een tariefafspraak) en de werkzaamheden had uitgevoerd (beroepschrift indienen op 4 november), klager op 6 november gaan dwingen om onredelijke algemene voorwaarden te accepteren. Toen klager deze (juridisch ongeldige) voorwaarden weigerde, heeft verweerder klager onder ongeoorloofde druk gezet en geweigerd de gevraagde urenspecificatie te sturen. Hij heeft vervolgens 11 dagen opzettelijk gewacht om zich pas nadat de zaak in behandeling was genomen bij het gerechtshof, en vlak voor een nieuwe deadline, aan de zaak te onttrekken. Dit alles deed verweerder terwijl hij wist dat klager in een zeer kwetsbare (financiële) positie verkeert. Verweerder creëert hiermee maximale en opzettelijke schade voor klagers procesgang.  b)    Verweerder (die tevens de klachtenfunctionaris is) heeft niet inhoudelijk gereageerd op klagers kantoorklacht. In plaats daarvan heeft hij zich op 17 november 2025 aan de zaak onttrokken. Dit escaleert de situatie tot een tuchtrechtelijke kwestie.  c)    Verweerder heeft na de indiening van de klacht de procesgang gesaboteerd en klager onherstelbare schade toegebracht. Verweerder heeft nieuwe communicatie aan klager gestuurd die uitsluitend verwarring, druk en destabilisatie veroorzaakt. Hij positioneert zich op een wijze die een situatie schetst die niet door feiten wordt gedragen, maar door zijn eigen handelen wordt geconstrueerd. Klager erkent de geldigheid of relevantie van de door verweerder na de onttrekking gecreëerde constructies niet.  3.2    Klager heeft toegelicht dat volgens hem op 3 en 4 november 2025 een zuivere overeenkomst tot stand is gekomen. In die fase is met geen woord gerept over de toepasselijkheid van algemene voorwaarden. Op 6 november 2025 was sprake van een contractuele overval door verweerder. Het nasturen van de voorwaarden is geen administratieve formaliteit, maar een poging tot contractbreuk. Verweerder heeft zich schuldig gemaakt aan het creëren van een contractuele hinderlaag, het uitoefenen van ongeoorloofde druk die kwalificeert als chantage en het moedwillig saboteren van een lopende rechtsgang bij het gerechtshof.  3.3    Klager stelt dat het moment van onttrekking destructief was. Verweerder heeft eerst gewacht en daarmee klager de mogelijkheid ontnomen om een opvolgend advocaat te zoeken. Pas op het moment dat de zaak in behandeling werd genomen en er een concrete proceshandeling vereist was, trok verweerder zich formeel terug. Dit plaatste klager direct in een noodsituatie. Klager acht de onttrekking ontijdig en in strijd met gedragsregel 14 lid 3. 3.4    Klager stelt dat verweerders zorgplicht zelfs na de onttrekking bleef gelden. In plaats van de schade te beperken, heeft verweerder deze verergerd door verwarring te zaaien (hij bleef klager bestoken met berichten over termijnen uit het roljournaal, terwijl hij weigerde enige actie te ondernemen), gijzeling van het dossier (klager heeft meermaals verzocht om het dossier en een urenspecificatie, maar verweerder gijzelde deze informatie door te dreigen met een einddeclaratie zonder specificatie) en door het negeren van de kantoorklacht. 

4    VERWEER  4.1    Verweerder heeft tegen de klacht verweer gevoerd. Hij heeft toegelicht hoe de totstandkoming van de opdracht is verlopen. Verweerder stelt dat hij vanwege de onduidelijkheid of aan klager een toevoeging zou worden verleend, maar met name vanwege de tijdsdruk om tijdig een beroepschrift in te dienen, niet terstond na aanvang van zijn werkzaamheden een opdrachtbevestiging en algemene voorwaarden aan klager had verstuurd. De opdrachtbevestiging en algemene voorwaarden heeft verweerder op 6 november 2025 aan klager gestuurd. De daaropvolgende correspondentie tussen klager en verweerder maakte duidelijk dat zij er samen niet uit zouden komen en dat er geen werkbare afspraken konden worden gemaakt. Dit leidde ertoe dat er voor verweerder geen vertrouwensbasis meer was om de samenwerking voort te zetten. Verweerder heeft zichzelf de vraag gesteld of hij op deze manier wel in staat was klager bij te staan zoals een goed advocaat betaamt. Verweerder heeft besloten advies te vragen en heeft op 7 november 2025 telefonisch contact opgenomen met het bureau van de deken van de Orde van Advocaten in Rotterdam. Na dit telefonisch overleg heeft verweerder besloten zich aan de zaak te onttrekken. Omdat voor verweerder niet duidelijk was of het beroepschrift door het gerechtshof was ontvangen en in behandeling was genomen, heeft verweerder gewacht met zijn onttrekking. Dit om te voorkomen dat klager eventueel niet-ontvankelijk zou worden verklaard in het beroep als hij zich te vroeg zou onttrekken. Op 17 november 2025 was duidelijk dat het gerechtshof de zaak in behandeling had genomen en heeft verweerder zich onttrokken en dit ook aan klager bericht. Verweerder stelt dat hij zich op zorgvuldige wijze heeft onttrokken. 4.2    Verweerder heeft klager nergens toe gedwongen. De algemene voorwaarden zijn geenszins onredelijk. Klager heeft steeds de mogelijkheid en keuze gehad een andere advocaat te zoeken, als hij verweerders voorwaarden onacceptabel vindt. Een van de kernwaarden is onafhankelijkheid. Nu klager erop stond dat verweerder zijn werkzaamheden op klagers voorwaarden zou verrichten, kon verweerder niet anders dan zich onttrekken aan de zaak. Na onttrekking heeft verweerder zijn einddeclaratie opgesteld en deze met de urenspecificatie aan klager gestuurd. Deze declaratie is nooit voldaan.  4.3    Verweerder stelt dat het juist is dat de klacht niet door de klachtenfunctionaris van zijn kantoor is behandeld. Vanwege het gebrek aan vertrouwen dat inmiddels tussen klager en verweerder was ontstaan, was een klachtbehandeling via het kantoor zinloos c.q. kansloos. Verweerder stelt dat klager de klacht alleen om formele redenen heeft ingediend, om zich direct tot de deken te kunnen wenden. 

5    BEOORDELING Toetsingskader 5.1    Bij de beoordeling van een tegen een advocaat ingediende klacht toetst de tuchtrechter het aan de advocaat verweten handelen of nalaten aan de in artikel 46 Advocatenwet omschreven normen, waaronder de kernwaarden zoals omschreven in artikel 10a Advocatenwet. De tuchtrechter is niet gebonden aan de gedragsregels, maar die regels kunnen wel van belang zijn, gezien ook het open karakter van de behoorlijkheidsnorm in artikel 46 Advocatenwet. Of sprake is van tuchtrechtelijk verwijtbaar handelen, hangt af van de feitelijke omstandigheden en wordt door de tuchtrechter per geval beoordeeld.  5.2    Deze klacht gaat over de kwaliteit van de dienstverlening van de advocaat. Er is pas sprake van tuchtrechtelijk verwijtbaar handelen als de kwaliteit duidelijk onder de maat is geweest. De tuchtrechter houdt bij de beoordeling rekening met de vrijheid die een advocaat heeft bij de wijze waarop hij een zaak behandelt. Ook houdt de tuchtrechter rekening met de keuzes waar een advocaat bij de behandeling van de zaak voor kan komen te staan. Die (keuze)vrijheid is niet onbeperkt, maar wordt begrensd door bepaalde eisen die aan het werk van de advocaat worden gesteld. Als algemene professionele standaard geldt dat de advocaat te werk moet gaan zoals van een redelijk bekwame en redelijk handelende beroepsgenoot mag worden verwacht.  Klachtonderdeel a)  5.3    Klager verwijt verweerder dat hij klager op en na 6 november 2025 is gaan dwingen om (onredelijke) algemene voorwaarden te accepteren en dat verweerder klager onder (ongeoorloofde) druk heeft gezet om deze te accepteren. De raad volgt klager daarin niet. Het is duidelijk dat verweerder de opdrachtbevestiging en algemene voorwaarden op 6 november 2025, na het aanvangen van de opdracht, aan klager heeft gestuurd. Het stond verweerder vrij om die contractvoorwaarden voor te leggen. Niet blijkt dat verweerder klager op enigerlei wijze onder druk heeft gezegd of heeft gedwongen om de voorwaarden te accepteren. Klager stelt dit, maar dat blijkt niet uit de e-mailwisseling tussen klager en verweerder. Klager had de keuze om de voorwaarden al dan niet te accepteren. Dat heeft hij niet gedaan. Of tussen klager en verweerder een ‘zuivere overeenkomst’ tot stand is gekomen, is niet ter beoordeling aan de tuchtrechter, maar aan de civiele rechter.  5.4    Klager stelt dat verweerder opzettelijk 11 dagen heeft gewacht en zich toen pas heeft onttrokken, vlak voor een nieuwe deadline. Verweerder heeft toegelicht dat hij heeft gewacht met zijn onttrekking tot het gerechtshof de zaak in behandeling had genomen, zodat klager daarin niet niet-ontvankelijk zou worden verklaard. De raad acht dat zorgvuldig. Van een nieuwe deadline was geen sprake, behalve dat enige tijd daarna verhinderdata voor de te plannen zitting moesten worden ingediend. Dat is echter geen deadline die maakte dat verweerder zich niet kon onttrekken. De raad is van oordeel dat verweerder zich mocht onttrekken en dat ook op zorgvuldige wijze heeft gedaan. Van schade voor de procesgang van klager is ook niet gebleken. Deze klacht is gelet op het voorgaande ongegrond. Klachtonderdeel b)  5.5    Op 6 november 2025 heeft klager een ‘formele klacht kantoorklachtenregeling’ ingediend bij verweerder. Klager verwijt verweerder dat hij niet op die klacht heeft gereageerd. Hoewel verweerder niet expliciet heeft gereageerd op deze klacht, is in de correspondentie van 17, 20 en 25 november 2025 voldoende duidelijk wat verweerders reactie op de klacht was. Klager heeft de klacht bovendien alleen ingediend om zijn juridische positie formeel vast te leggen en als noodzakelijke formaliteit voordat hij zich tot de deken kon wenden, terwijl hem toen al duidelijk was wat verweerders standpunt was. De raad acht het onder deze omstandigheden dan ook niet tuchtrechtelijk verwijtbaar dat verweerder niet op de formele klacht van klager heeft gereageerd. De klacht is daarom ongegrond.  5.6    Voor zover klager in dit verband ook weer over de onttrekking en de daardoor ontstane escalatie klaagt, wordt verwezen naar wat daarover onder klachtonderdeel a) is overwogen.   Klachtonderdeel c)  5.7    Klager verwijt verweerder dat hij na de klacht de procesgang heeft gesaboteerd door nieuwe communicatie te sturen die uitsluitend verwarring, druk en/of destabilisatie veroorzaakt. Klager doelt dan kennelijk op de correspondentie die vanaf 17 november 2025 is gevoerd. Verweerder heeft op 17 november 2025 zijn onttrekking en de stand van zaken bij het gerechtshof toegelicht. Op 20 november 2025 heeft verweerder klager erop gewezen dat hij volgens het roljournaal van het gerechtshof op 1 december dient door te geven wie de nieuwe procesvertegenwoordiger is en dat deze procesvertegenwoordiger op 5 december verhinderdata dient door te geven. Dat is een duidelijk bericht en bovendien zorgvuldig, omdat klager voor het kennisnemen van deze data niet zelf het roljournaal kon raadplegen. Klager lijkt de onttrekking en de data uit het roljournaal niet te willen erkennen (zie bijvoorbeeld zijn bericht van 25 november 2025 om 17:56 uur), maar dat betekent niet dat verweerder dan een verwijt kan worden gemaakt. De raad ziet in de overgelegde correspondentie vanaf 17 november 2025 geen verwarring, druk, destabilisatie of anderszins tuchtrechtelijk verwijtbaar handelen van verweerder. Ook deze klacht is ongegrond.  Tot slot 5.8    Klager heeft in zijn nagezonden stuk van 6 september 2026 verweerder nog verweten dat hij moedwillig heeft geweigerd essentiële processtukken in te dienen, partijdig heeft gehandeld door ongeoorloofd contact met de wederpartij te onderhouden en hierover een leugenachtige verklaring heeft afgelegd bij de deken. Klager heeft deze klachten niet eerder ingediend. Dit staat op gespannen voet met artikel 46c van de Advocatenwet, waarin is bepaald dat klachten worden ingediend bij de deken. De raad zal deze nieuwe klachten daarom niet in behandeling nemen. 

 BESLISSING De raad van discipline verklaart de klacht ongegrond. 

Aldus beslist door mr. A.L. Pöll, voorzitter, mrs. E.A.L. van Emden, W. Knoester, M. van Eck en M.H. Janssen, leden, bijgestaan door mr. C.M. van de Kamp als griffier en uitgesproken in het openbaar op 2 november 2026.